Η αλήθεια για τα social media είναι ότι σε αλλάζουν πολύ πριν προλάβεις να το νιώσεις. Όχι με έναν μεγάλο, θεαματικό τρόπο, αλλά σιγά σιγά, σταγόνα σταγόνα, όπως μπαίνει κάτι στις φλέβες σου χωρίς να το καταλαβαίνεις. Σχεδόν όλα τα κορίτσια που ρωτήθηκαν παραδέχτηκαν ότι το κινητό τους επηρεάζει αρνητικά τη σχέση τους με τον Θεό και τους ανθρώπους. Και όμως, ένιωθαν ότι αξίζει τον κόπο.
Σε καταλαβαίνω, αλήθεια. Δεν ήρθα να σου πω «πέτα το κινητό» ούτε να σε κάνω να νιώσεις ενοχή κάθε φορά που ανοίγεις την εφαρμογή. Ξέρω πόσο κρατάει το κινητό τις φιλίες σου ζωντανές, πόσο σε γλιτώνει από την πλήξη, πόσο σε κρατάει «μέσα στα πράγματα». Δεν είναι όλα μαύρα.
Παρ' όλα αυτά, θέλω να δούμε μαζί ένα ψέμα που πιστεύουν σχεδόν όλες: ότι «τα οφέλη είναι περισσότερα από τη ζημιά». Αρχικά θα δούμε το ψέμα όπως το νιώθεις, μετά γιατί πληγώνει, ύστερα τι λέει ο λόγος του Θεού, και τέλος πώς να αναπνεύσεις ελεύθερα χωρίς να γίνεις σκλάβα μιας οθόνης.
Το ψέμα: «τα οφέλη του κινητού είναι περισσότερα από τη ζημιά»
Αρχικά, ας το πούμε όπως ακριβώς το σκέφτεσαι. «Με τα social media μιλάω με τις φίλες μου.» «Όταν θέλω να ξεκουραστώ, βάζω λίγη μουσική.» «Στο ίντερνετ μαθαίνω, σκέφτομαι, βλέπω τι παίζει.» «Από τα βίντεο καταλαβαίνω τι φοριέται, για να μη μείνω πίσω.» Πράγματι, όλα αυτά ακούγονται λογικά, και ένα μέρος τους είναι αλήθεια.
Εδώ όμως κρύβεται το ψέμα. Σχεδόν κάθε κοπέλα που μίλησε ένιωθε βαθιά μέσα της ότι τα social media την κουράζουν πνευματικά, την κάνουν να συγκρίνεται, της τρώνε τον χρόνο και την ηρεμία. Και όμως, η ίδια έλεγε αμέσως μετά: «ναι, αλλά αξίζει». Δηλαδή ξέρει ότι κάτι χάνει, ωστόσο έχει πείσει τον εαυτό της ότι το κέρδος είναι μεγαλύτερο.
Πρόσεξε, επιπλέον, πόσο έξυπνο είναι αυτό το ψέμα. Δεν σου λέει «το κινητό δεν σε βλάπτει». Αντίθετα, σου λέει «σε βλάπτει λιγάκι, αλλά δεν πειράζει». Έτσι, χωρίς να το πάρεις είδηση, ο χρόνος στο κινητό μεγαλώνει. Επομένως, μαζί του μεγαλώνει αθόρυβα και η επιρροή που έχουν τα social media πάνω σου.
Γιατί η αλήθεια για τα social media πονάει: η σταγόνα που δεν τη νιώθεις
Αρχικά, φαντάσου έναν ορό. Στάζει στις φλέβες σου ένα υγρό, σταγόνα σταγόνα. Αν το υγρό είναι καθαρό, σε δυναμώνει. Αντίθετα, αν είναι δηλητήριο, στην αρχή δεν νιώθεις τίποτα. Όταν όμως απλωθεί στο σώμα σου, τότε καταλαβαίνεις τη ζημιά, και είναι ήδη αργά. Δηλαδή έτσι ακριβώς δουλεύει και η επιρροή των ΜΜΕ πάνω σου. (Α' Κορινθίους 15:33)
Σκέψου το, για παράδειγμα, με κάτι που ίσως το ζεις. Βλέπεις μια κοπέλα στην οθόνη, όμορφη, με όλα τα βλέμματα πάνω της. Στην αρχή απλώς τη θαυμάζεις. Γρήγορα όμως σκέφτεσαι: «αν ήμουν κι εγώ έτσι, θα με πρόσεχαν». Πραγματικά, κανείς δεν σου το είπε ευθέως, αλλά η οθόνη σε δίδαξε ότι η αξία σου κρέμεται από το πόσο σε κοιτάνε. Αυτό πονάει, γιατί δεν είναι αλήθεια.
Το ίδιο γίνεται και με τη μουσική ή τα βίντεο. Λες «δεν προσέχω τα λόγια», ωστόσο κάποια στιγμή τα προσέχεις, και είναι ήδη μέσα στο κεφάλι σου. Επομένως, το θέμα δεν είναι αν σε επηρεάζουν τα social media. Σε επηρεάζουν, σίγουρα. Συνεπώς το μόνο ερώτημα είναι αν αυτή η επιρροή σε χτίζει ή σε γκρεμίζει. (Παροιμίες 4:23)
Η αλήθεια για τα social media: ό,τι βάζεις μέσα, αυτό βγαίνει
Αρχικά, οι πρώτοι προγραμματιστές των υπολογιστών είχαν μια φράση: «σκουπίδια μέσα, σκουπίδια έξω». Δηλαδή ο υπολογιστής βγάζει ό,τι του βάλεις. Πράγματι, το ίδιο ισχύει και για σένα. Αν γεμίζεις το μυαλό σου με σύγκριση, άγχος και κενά πρότυπα, μην απορείς που νιώθεις άδεια. Επομένως, η αλήθεια για τα social media είναι ότι σε φτιάχνουν από αυτά που τους αφήνεις να σε ταΐσουν.
Γι' αυτό ο λόγος του Θεού σού λέει κάτι πανέξυπνο. Δεν σου λέει απλώς «μη βλέπεις κακά πράγματα». Αντίθετα, σου λέει: άλλαξε τον τρόπο που σκέφτεσαι, ανανέωσε το μυαλό σου, και τότε θα μεταμορφωθείς ολόκληρη. Δηλαδή δεν σε αφήνει να σε σχηματίζει ο κόσμος, αλλά σε καλεί να σε σχηματίζει Εκείνος. (Ρωμαίους 12:2)
Επιπλέον, σου δίνει και ένα φίλτρο, απλό και όμορφο. Πριν αφήσεις κάτι να μπει στην καρδιά σου, ρώτα: είναι αληθινό; Είναι καθαρό; Είναι αξιαγάπητο; Σε γεμίζει ειρήνη ή σε αδειάζει; Αυτά να σκέφτεσαι, σου λέει. Δηλαδή σου δίνει το δικαίωμα να διαλέγεις τι ταΐζεις την ψυχή σου. (Φιλιππησίους 4:8)
Φύλαξε την καρδιά σου: ο δρόμος για μια καθαρή καρδιά
Αρχικά, η καθαρή καρδιά δεν είναι κάτι που σου πέφτει τυχαία. Είναι κάτι που φυλάς, όπως φυλάς ένα πολύτιμο πράγμα. Ο Δαβίδ το έλεγε καθαρά: δεν θα βάλω μπροστά στα μάτια μου κάτι πονηρό. (Ψαλμοί 101:3) Πρόσεξε, δεν περίμενε το κακό να φύγει μόνο του. Αντίθετα, αποφάσισε ο ίδιος τι θα αφήσει να μπει από τα μάτια του.
Ξέρω, ακούγεται δύσκολο όταν όλη η ζωή περνάει από τα social media. Γι' αυτό, ωστόσο, υπάρχει και αυτή η όμορφη προσευχή: «γύρισε τα μάτια μου να μη βλέπουν μάταια πράγματα, και ζωντάνεψέ με». (Ψαλμοί 119:37) Δηλαδή δεν σου ζητάει να γίνεις τέλεια μόνη σου. Επομένως, μπορείς να ζητήσεις βοήθεια από Εκείνον για τα ίδια σου τα μάτια.
Και αν νιώθεις ότι το κινητό σού λέρωσε ήδη την καρδιά, άκου την καλύτερη είδηση. Πράγματι, δεν χρειάζεται να την καθαρίσεις μόνη σου. Μπορείς να ζητήσεις από τον Θεό να φτιάξει μέσα σου μια καθαρή καρδιά και να σου δώσει καινούργια αρχή. Δηλαδή ο Θεός δεν σε ντροπιάζει για το παρελθόν, αλλά σου ανοίγει νέο ξεκίνημα.
Πρακτικά: πώς να κερδίσεις πίσω τον χρόνο στο κινητό
Πρώτον, δες πόση ώρα όντως περνάς εκεί μέσα. Άνοιξε τις ρυθμίσεις και κοίτα τον χρόνο στο κινητό σου. Μη σοκαριστείς, απλώς δες την αλήθεια. Πράγματι, συχνά νομίζουμε ότι μπαίνουμε «για πέντε λεπτά» και φεύγουν δύο ώρες. Επομένως, όταν το βλέπεις σε νούμερα, παίρνεις πίσω τον έλεγχο.
Δεύτερον, ξεκαθάρισε ποιον ακολουθείς στα social media. Δες σελίδες και λογαριασμούς και ρώτα τίμια: αυτός με αφήνει πιο ήρεμη ή πιο ανασφαλή; Στη συνέχεια, χωρίς ενοχές, πάτησε «κατάργηση παρακολούθησης» όπου σε αδειάζει. Δηλαδή δεν είναι ανάγκη να τα βλέπεις όλα. Αντίθετα, διαλέγεις εσύ τι ταΐζεις την καρδιά σου.
Τρίτον, βάλε όρια αγάπης για τον εαυτό σου: όχι κινητό στο κρεβάτι, μια μέρα την εβδομάδα πιο «ήσυχη», λίγος χρόνος κάθε πρωί με τον Θεό πριν την οθόνη. Επιπλέον, αν θέλεις βοήθεια να γνωρίσεις τον Θεό πιο βαθιά, η σχολή «Ελληνικό Βιβλικό Σχολείο Λόγος» προσφέρει δωρεάν μαθήματα Βίβλου στα ελληνικά που σε βοηθούν να γεμίσεις την ψυχή σου με κάτι που πραγματικά χορταίνει. (Ματθαίος 5:8) Έτσι, ο καθαρός εσωτερικός κόσμος γίνεται το μέρος όπου συναντάς τον Θεό.
Βασικά σημεία
- 01Η αλήθεια για τα social media είναι ότι σε αλλάζουν σιγά σιγά, σαν ορός που στάζει: δεν νιώθεις τη ζημιά αμέσως, αλλά απλώνεται μέσα σου.
- 02Το ψέμα δεν λέει «δεν σε βλάπτει», λέει «σε βλάπτει λίγο, αλλά αξίζει». Έτσι μεγαλώνει αθόρυβα ο χρόνος στο κινητό και η επιρροή των ΜΜΕ πάνω σου.
- 03Ό,τι βάζεις μέσα, αυτό βγαίνει. Ο Θεός σού δίνει ένα φίλτρο: σκέψου ό,τι είναι αληθινό, καθαρό και αξιαγάπητο, και άφησε Εκείνον να ανανεώσει το μυαλό σου.
- 04Μπορείς να φυλάξεις και να ξανακερδίσεις μια καθαρή καρδιά. Βάλε όρια με αγάπη, διάλεξε ποιον ακολουθείς, και ζήτησε από τον Θεό καινούργια αρχή.