«Αυτά τα έγραψα σ' εσάς που πιστεύετε στο όνομα του Υιού του Θεού, για να ξέρετε ότι έχετε ζωή αιώνια και για να συνεχίσετε να πιστεύετε στο όνομα του Υιού του Θεού.»
Α' Ιωάννου 5:13
Λίγα ερωτήματα ταράζουν τόσο βαθιά την καρδιά ενός χριστιανού όσο τούτο: «Είμαι πραγματικά σωσμένος;». Η βεβαιότητα της σωτηρίας δεν είναι θεολογική πολυτέλεια για λίγους· είναι η ειρήνη που ο Θεός θέλει να έχει κάθε παιδί του. Ωστόσο πολλοί πιστοί ζουν χρόνια μέσα σε μια εναλλαγή ελπίδας και αγωνίας, σαν να κρεμόταν η αιώνια τύχη τους από τη διάθεση της ημέρας.
Το πρόβλημα συχνά είναι πού ψάχνουμε τη σιγουριά μας. Όταν τη στηρίζουμε στα συναισθήματά μας, ταξιδεύουμε πάνω σε μια θάλασσα που ποτέ δεν ησυχάζει. Όμως ο Θεός δεν μας άφησε στο σκοτάδι. Ο απόστολος Ιωάννης γράφει ξεκάθαρα ότι σκοπός του ήταν «να ξέρετε ότι έχετε ζωή αιώνια». Δηλαδή η βεβαιότητα δεν είναι αλαζονεία· είναι ακριβώς αυτό που ο Θεός επιδιώκει για εμάς.
Σε αυτό το άρθρο θα δούμε με σεβασμό και ταπεινότητα τι λέει η Γραφή. Πρώτα θα ακούσουμε το ίδιο το ερώτημα, έπειτα θα σταθούμε στις υποσχέσεις του Θεού, και τέλος θα δούμε πώς αυτές οι υποσχέσεις γεννούν αληθινή ειρήνη και όχι φόβο.
Το ερώτημα που στοιχειώνει την καρδιά
Από τις πρώτες ημέρες της Εκκλησίας οι πιστοί συζητούν αν ο σωσμένος είναι ασφαλισμένος για πάντα ή αν μπορεί να χαθεί. Αρχικά αξίζει να αναγνωρίσουμε ότι ευλαβείς χριστιανοί έχουν διαφωνήσει εδώ με ειλικρίνεια, και ότι και οι δύο πλευρές αγαπούν τον Κύριο. Επομένως δεν προσεγγίζουμε το θέμα για να κερδίσουμε μια διαμάχη, αλλά για να βρει η καρδιά ανάπαυση στον λόγο του Θεού.
Ο φόβος συνήθως ξεκινά από μια λάθος ερώτηση. Ρωτάμε «είμαι αρκετά καλός;» αντί να ρωτήσουμε «είναι αρκετά καλός ο Σωτήρας μου;». Όσο μετράμε τη σωτηρία με τον δικό μας ζήλο, θα τρέμουμε, γιατί ο ζήλος ανεβοκατεβαίνει. Ωστόσο η Γραφή στρέφει το βλέμμα μας αλλού, μακριά από εμάς και πάνω στον Χριστό.
Δεν είναι τυχαίο, δηλαδή, ότι ο Ιωάννης έγραψε μια ολόκληρη επιστολή με ρητό σκοπό να φέρει βεβαιότητα (Α' Ιωάννου 5:13). Δεν θεωρεί την αμφιβολία αρετή ούτε τη σιγουριά υπερηφάνεια. Συνεπώς, το να επιθυμείς να ξέρεις ότι σώθηκες δεν είναι έλλειψη ταπείνωσης· είναι ακριβώς αυτό που ο Θεός θέλει για το παιδί του.
Η βεβαιότητα της σωτηρίας στηρίζεται στην υπόσχεση του Χριστού
Όταν ο Ιησούς μιλά για τα πρόβατά του, δεν λέει «ίσως» ή «αν αντέξουν». Δίνει μια καθαρή υπόσχεση: τους χαρίζει ζωή αιώνια και κανείς δεν θα τα αρπάξει από το χέρι του (Ιωάννης 10:28). Δηλαδή η ζωή που μας δίνει ο Χριστός λέγεται αιώνια ακριβώς επειδή δεν έχει ημερομηνία λήξης. Αν μπορούσε να χαθεί, δεν θα ήταν αιώνια.
Και σαν να μην έφτανε αυτό, ο Κύριος προσθέτει μια δεύτερη γροθιά γύρω από τα πρόβατά του: το χέρι του Πατέρα (Ιωάννης 10:29). Έτσι ο πιστός κρατιέται από δύο χέρια ταυτόχρονα, του Υιού και του Πατέρα, και ο Πατέρας είναι μεγαλύτερος από όλους. Ωστόσο πολλοί φοβούνται μήπως ξεγλιστρήσουν μόνοι τους από αυτά τα χέρια· όμως η υπόσχεση δεν λέει «κανείς εκτός από εσένα», λέει απλώς «κανείς».
Εδώ φαίνεται η ομορφιά της χάρης. Η ασφάλεια της σωτηρίας δεν είναι κάτι που εμείς συντηρούμε με τη δύναμή μας· είναι η πιστότητα Εκείνου που μας έσωσε. Επομένως η βεβαιότητα της σωτηρίας δεν είναι εμπιστοσύνη στον εαυτό μας, αλλά εμπιστοσύνη στο πόσο δυνατά μας κρατά ο Θεός.
Ο Θεός τελειώνει το έργο που άρχισε
Πολλές φορές η αμφιβολία γεννιέται όταν βλέπουμε τις αδυναμίες μας και σκεφτόμαστε ότι μάλλον δεν θα τα καταφέρουμε ως το τέλος. Όμως η Γραφή δεν μας ζητά να ολοκληρώσουμε εμείς το έργο. Ο Παύλος είναι βέβαιος ότι Εκείνος που άρχισε το καλό έργο μέσα μας θα το τελειώσει (Φιλιππησίους 1:6). Δηλαδή η σωτηρία είναι έργο που το αρχίζει, το συνεχίζει και το αποτελειώνει ο ίδιος ο Θεός.
Στη σκέψη του εργάτη που εγκαταλείπει ένα ημιτελές χτίσιμο ο Θεός απαντά με μια άλλη εικόνα. Όταν πιστέψαμε, λέει ο Παύλος, σφραγιστήκαμε με το Άγιο Πνεύμα, που είναι ο αρραβώνας της κληρονομιάς μας (Εφεσίους 1:13). Στην αρχαιότητα η σφραγίδα φανέρωνε ιδιοκτησία και εγγύηση. Συνεπώς το Πνεύμα μέσα μας είναι η προκαταβολή του Θεού, που εγγυάται ότι θα δώσει και τα υπόλοιπα.
Ας το προσέξουμε αυτό καλά. Ο αρραβώνας δεν δίνεται από όποιον σκοπεύει να φύγει, αλλά από όποιον σκοπεύει να μείνει πιστός ως το γάμο. Επομένως, όταν αμφιβάλλεις για το αύριο, μη μετράς τη δική σου αντοχή· θυμήσου ποιος έβαλε την προκαταβολή και ποιος υποσχέθηκε να την τιμήσει.
Τίποτα δεν μας χωρίζει από την αγάπη του Θεού
Ίσως η πιο δυνατή διαβεβαίωση ολόκληρης της Γραφής βρίσκεται στο τέλος του όγδοου κεφαλαίου προς Ρωμαίους. Εκεί ο Παύλος δεν αφήνει καμία τρύπα ανοιχτή. Ούτε ο θάνατος ούτε η ζωή ούτε άγγελοι ούτε δυνάμεις, τίποτα στο σύμπαν, δεν μπορεί να μας χωρίσει από την αγάπη του Θεού (Ρωμαίους 8:38). Δηλαδή η λίστα είναι τόσο μακριά ακριβώς για να μην ψάχνεις την εξαίρεση που θα σε αφήσει απέξω.
Πρόσεξε ότι ανάμεσα σε αυτά που δεν μπορούν να μας χωρίσουν δεν αναφέρεται η αμαρτία μας ως κάποια αυτόνομη δύναμη. Κι όμως, θα ρωτήσει κανείς, μήπως η δική μου πτώση με αποκόψει; Η απάντηση είναι ότι ο Χριστός ζει πάντοτε για να μεσιτεύει για εμάς και μπορεί να σώζει ολοκληρωτικά όσους τον πλησιάζουν (Εβραίους 7:25). Συνεπώς, ακόμη κι όταν πέφτουμε, υπάρχει Εκείνος που στέκεται και μεσιτεύει.
Αυτό δεν είναι άδεια για αμέλεια· είναι λόγος για ευγνωμοσύνη. Η ασφάλεια της σωτηρίας δεν μας κάνει χαλαρούς, μας κάνει αφοσιωμένους, γιατί η αγάπη που δεν μας εγκαταλείπει είναι ακριβώς η αγάπη που μας τραβά να ζήσουμε για Εκείνον.
Βεβαιότητα της σωτηρίας όταν η πίστη μου αδυνατεί
Πολλοί πιστοί ρωτούν με αγωνία: «τι γίνεται τις μέρες που η πίστη μου είναι αδύνατη;». Η καλή είδηση είναι ότι η φύλαξή μας δεν στηρίζεται στην ένταση της πίστης μας αλλά στη δύναμη του Θεού. Ο Πέτρος γράφει ότι φρουρούμαστε από τη δύναμη του Θεού μέσω της πίστης, ωσότου φανερωθεί η σωτηρία (Α' Πέτρου 1:5). Δηλαδή η πίστη είναι το χέρι που κρατιέται, αλλά η δύναμη που μας κρατά είναι του Θεού.
Ας μην μπερδεύουμε, εξάλλου, τη βεβαιότητα με την έλλειψη αγώνα. Η αληθινή πίστη δεν είναι τέλεια, είναι όμως ζωντανή· γι' αυτό μετανοεί όταν πέφτει και επιστρέφει όταν ξεφεύγει. Ο καρπός και η επιμονή δεν είναι το θεμέλιο της σωτηρίας μας, είναι όμως η φυσική απόδειξη ότι ο Θεός εργάζεται μέσα μας. Επομένως, αν η καρδιά σου πονά για την αμαρτία και λαχταρά τον Θεό, αυτό το ίδιο είναι σημάδι ζωής, όχι θανάτου.
Τέλος, ας αφήσουμε τον λόγο στον Θεό που μας υπόσχεται όχι απλώς να μας κρατήσει αλλά να μας παρουσιάσει άμωμους και με αγαλλίαση μπροστά στη δόξα του (Ιούδα 1:24). Εκείνος που υποσχέθηκε να σε φέρει ως εκεί είναι ο ίδιος που έχει τη δύναμη να το κάνει.
Από τον φόβο στην ειρήνη με τον Θεό
Όλα τα παραπάνω οδηγούν κάπου πρακτικό: στην ειρήνη. Όταν η σιγουριά μας στηρίζεται στις υποσχέσεις του Θεού και όχι στη διάθεσή μας, σταματάμε να ζούμε σαν κατηγορούμενοι που περιμένουν την ετυμηγορία και αρχίζουμε να ζούμε σαν παιδιά που ξέρουν ότι ανήκουν σε καλό Πατέρα. Δηλαδή η ειρήνη με τον Θεό δεν είναι το έπαθλο μιας τέλειας ζωής, αλλά το δώρο μιας τέλειας θυσίας.
Αυτό δεν σημαίνει ότι παύουμε να αγρυπνούμε. Η Γραφή μας καλεί ταυτόχρονα να κρατιόμαστε και μας διαβεβαιώνει ότι κρατιόμαστε· οι δύο αλήθειες δεν μάχονται, συνεργάζονται. Ωστόσο, όταν η αγρύπνια χωρίς τη βεβαιότητα γίνεται αγωνία, χάνουμε τη χαρά για την οποία πέθανε ο Χριστός. Γι' αυτό η σωστή θεραπεία της αμφιβολίας δεν είναι η περισσότερη προσπάθεια, αλλά η καθαρότερη ματιά στις υποσχέσεις.
Αν αυτές οι αλήθειες αγγίζουν την καρδιά σου και θέλεις να τις μελετήσεις βαθύτερα μέσα σε μια ζωντανή κοινότητα, μπορείς να δεις τα μαθήματα του Ελληνικού Βιβλικού Σχολείου Λόγος. Η βεβαιότητα της σωτηρίας δεν είναι το τέλος του δρόμου· είναι το στέρεο έδαφος πάνω στο οποίο βαδίζουμε κάθε μέρα με τον Θεό, χωρίς φόβο και με ευγνωμοσύνη.
Βασικά σημεία
- 01Η βεβαιότητα της σωτηρίας δεν είναι αλαζονεία· ο Ιωάννης έγραψε ρητά «για να ξέρετε ότι έχετε ζωή αιώνια».
- 02Η σιγουριά μας δεν στηρίζεται στα συναισθήματα ή στον ζήλο μας, αλλά στις υποσχέσεις και στη δύναμη του Θεού που μας κρατά.
- 03Κανείς, λέει ο Χριστός, δεν αρπάζει τα πρόβατά του από το χέρι του Πατέρα· τίποτα δεν μας χωρίζει από την αγάπη του Θεού.
- 04Ο Θεός που άρχισε το καλό έργο μέσα μας υποσχέθηκε να το ολοκληρώσει και να μας παρουσιάσει άμωμους με αγαλλίαση.
- 05Η ασφάλεια της σωτηρίας γεννά ειρήνη με τον Θεό και αφοσίωση, όχι φόβο ούτε αμέλεια.