«οικοδομημένοι πάνω στο θεμέλιο των αποστόλων και των προφητών, με ακρογωνιαίο λίθο τον ίδιο τον Ιησού Χριστό.»
Εφεσίους 2:20
Το ερώτημα αν υπάρχουν προφήτες σήμερα με την ίδια αυθεντία επανέρχεται συχνά. Είναι μάλιστα απολύτως δίκαιο να το θέτει κανείς. Πολλοί αδελφοί ακούν για ανθρώπους που μιλούν «εκ μέρους του Θεού». Άλλοι δίνουν προσωπικές κατευθύνσεις ή προαναγγέλλουν γεγονότα. Έτσι, αναρωτιούνται με ειλικρίνεια πώς να τα ζυγίσουν όλα αυτά. Όμως η απάντηση δεν βρίσκεται στο τι μας εντυπωσιάζει. Αντίθετα, βρίσκεται στο τι διδάσκει ο ίδιος ο λόγος του Θεού.
Σε αυτό το άρθρο εξετάζουμε με χάρη και σεβασμό το βιβλικό αξίωμα του προφήτη. Δηλαδή τι ήταν, τι ρόλο επιτέλεσε στην ιστορία της σωτηρίας και πού οδηγεί. Επιπλέον βλέπουμε γιατί η αποκάλυψη φτάνει σε ένα ολοκληρωμένο τέλος μέσα στη Γραφή. Στόχος μας δεν είναι να επιτεθούμε σε πρόσωπα ή σε κινήματα. Αντίθετα, θέλουμε να σταθούμε νηφάλια πάνω στα ίδια τα εδάφια.
Όπως θα δούμε, η Γραφή μάς οδηγεί σε ένα σταθερό συμπέρασμα. Πρώτον, το θεμελιακό αξίωμα του προφήτη ολοκλήρωσε το έργο του. Δεύτερον, η ασφάλειά μας σήμερα δεν βρίσκεται σε νέες «φωνές». Αντίθετα, βρίσκεται στον γραπτό, βεβαιότερο λόγο που ήδη έχουμε.
Προφήτες σήμερα; Το θεμελιακό αξίωμα του προφήτη στη Γραφή
Πρώτα πρέπει να δούμε καθαρά τι ρόλο έπαιξε το αξίωμα του προφήτη στην Εκκλησία. Μόνο έτσι απαντάμε αν υπάρχουν προφήτες σήμερα με την ίδια αυθεντία. Ο Παύλος γράφει ότι ο λαός του Θεού είναι οικοδομημένος «στο θεμέλιο των αποστόλων και των προφητών» (Εφεσίους 2:20). Ακρογωνιαίος λίθος είναι ο ίδιος ο Χριστός. Το θεμέλιο όμως, εξ ορισμού, μπαίνει μία φορά. Δηλαδή δεν το ξαναχτίζουμε σε κάθε γενιά.
Αυτή η εικόνα είναι κρίσιμη. Οι προφήτες, μαζί με τους αποστόλους, ήταν φορείς μιας μοναδικής αποκάλυψης. Επομένως, το αξίωμα του προφήτη δεν ήταν ένα απλό χάρισμα ενθάρρυνσης. Αντίθετα, ήταν άνθρωποι μέσω των οποίων ο Θεός έδωσε δεσμευτικό λόγο.
Γι' αυτό και ο Ιούδας καλεί τους πιστούς να αγωνιστούν για την πίστη. Τη χαρακτηρίζει μάλιστα ως κάτι «που παραδόθηκε μία φορά για πάντα στους αγίους» (Ιούδα 1:3). Δηλαδή η πίστη μάς έχει ήδη παραδοθεί ως ολοκληρωμένη παρακαταθήκη. Συνεπώς, το βάρος δεν πέφτει στο να αναζητούμε νέες αποκαλύψεις. Αντίθετα, πέφτει στο να φυλάμε πιστά αυτή που λάβαμε.
Η ολοκλήρωση της αποκάλυψης: ο Θεός μίλησε τελικά διά του Υιού
Το επόμενο βήμα είναι η ολοκλήρωση της αποκάλυψης. Η προς Εβραίους ανοίγει ακριβώς με αυτό. Ο Θεός μίλησε «παλιά» στους πατέρες «διά των προφητών» (Εβραίους 1:1). Αρχικά, λοιπόν, ο προφητικός λόγος ήταν τμηματικός. Προετοίμαζε δηλαδή κάτι μεγαλύτερο.
Στη συνέχεια όμως ο συγγραφέας δηλώνει τη μεγάλη στροφή. «Σε αυτές τις έσχατες ημέρες μάς μίλησε διά του Υιού» (Εβραίους 1:2). Ο Χριστός δεν είναι ένας ακόμη προφήτης ανάμεσα σε άλλους. Αντίθετα, είναι ο τελικός και ανυπέρβλητος Λόγος του Θεού. Έπειτα από αυτόν, δεν μένει ανώτερη αποκάλυψη να προστεθεί.
Από αυτό προκύπτει μια σημαντική συνέπεια. Ο Θεός έδωσε τον τελικό του λόγο στον Υιό. Έπειτα ο λόγος αυτός καταγράφηκε αυθεντικά από τους αποστόλους. Επομένως, η αποκάλυψη φτάνει σε ένα ολοκληρωμένο τέλος. Δεν περιμένουμε, λοιπόν, νέους προφήτες με κάτι πέρα από όσα μας παρέδωσε ο Χριστός.
Ο βιβλικός κανόνας επαρκεί: γιατί δεν χρειαζόμαστε νέους προφήτες
Αν η αποκάλυψη ολοκληρώθηκε, τότε ο βιβλικός κανόνας είναι επαρκής. Δηλαδή το σύνολο των θεόπνευστων Γραφών αρκεί για κάθε ανάγκη της πίστης. Ο Παύλος το λέει ξεκάθαρα στον Τιμόθεο. «Όλη η Γραφή είναι θεόπνευστη και ωφέλιμη» για διδασκαλία, έλεγχο και διόρθωση (Β' Τιμόθεο 3:16).
Ο σκοπός αυτής της επάρκειας δηλώνεται αμέσως μετά. Είναι «για να είναι τέλειος ο άνθρωπος του Θεού, πλήρως εξοπλισμένος» (Β' Τιμόθεο 3:17). Δηλαδή η Γραφή δεν μας αφήνει ελλιπείς. Επομένως, δεν χρειαζόμαστε επιπλέον προφητικά μηνύματα για να ζήσουμε ευάρεστα. Αντίθετα, μας εξοπλίζει πλήρως.
Υπάρχει και ένα ακόμη εδάφιο που φωτίζει το θέμα. Ο Παύλος μιλάει για τα σημεία-χαρίσματα. Λέει ότι «οι προφητείες θα καταργηθούν, οι γλώσσες θα παύσουν, η γνώση θα καταργηθεί» (Α' Κορινθίους 13:8). Αυτά τα αποκαλυπτικά σημεία είχαν προσωρινό, θεμελιωτικό ρόλο. Συνεπώς, με την ολοκλήρωση του κανόνα, το αξίωμα του προφήτη έπαυσε να λειτουργεί όπως στις πρώτες ημέρες.
Εδώ χρειάζεται μια λεπτή διάκριση, για να μη μας παρεξηγήσει κανείς. Ο Θεός εξακολουθεί να ενεργεί. Απαντά σε προσευχές και κάνει θαύματα όπου θέλει. Ωστόσο, δεν υπάρχει πια το αξίωμα του προφήτη που προσθέτει νέα δεσμευτική αποκάλυψη. Δηλαδή τίποτε δεν μπαίνει δίπλα στον ολοκληρωμένο κανόνα.
Προφήτες σήμερα: πώς δοκιμάζουμε όσους μιλούν «εκ μέρους του Θεού»
Η ίδια η Γραφή μάς καλεί σε νηφάλια διάκριση, όχι σε αδιαφορία. Ο Μωυσής έδωσε ένα αυστηρό κριτήριο. Αν ένας προφήτης μιλήσει στο όνομα του Κυρίου και ο λόγος δεν εκπληρωθεί, «αυτός δεν είναι λόγος που είπε ο Κύριος» (Δευτερονόμιο 18:22). Δηλαδή ένα και μόνο αστόχημα αρκούσε για να αποδειχθεί ψεύτικος.
Το μέτρο αυτό είναι πολύ υψηλό, και σκόπιμα. Σήμερα ακούμε προβλέψεις που αποτυγχάνουν ή «λόγους» που διορθώνονται εκ των υστέρων. Όμως η βιβλική απάντηση είναι ξεκάθαρη. Αυτά δεν φέρουν την αυθεντία ενός γνήσιου προφήτη του Θεού. Δεν το λέμε για να πληγώσουμε κανέναν. Αντίθετα, θέλουμε να προστατέψουμε τον λαό του Θεού από σύγχυση.
Στην Καινή Διαθήκη, ο Παύλος δίνει τη θετική στάση που κρατάμε. «Όλα να τα δοκιμάζετε, το καλό να το κρατάτε» (Α' Θεσσαλονικείς 5:21). Δηλαδή δεν απορρίπτουμε αδιάκριτα ούτε δεχόμαστε αφελώς. Αντίθετα, ζυγίζουμε τα πάντα με μέτρο τον γραπτό λόγο. Έπειτα κρατάμε ό,τι συμφωνεί με αυτόν.
Η ασφάλειά μας: ο βεβαιότερος γραπτός λόγος
Αν λοιπόν δεν στηριζόμαστε σε νέους προφήτες, πού βρίσκουμε σιγουριά; Η απάντηση του Πέτρου είναι παρηγορητική. Είδε ο ίδιος τη δόξα του Χριστού. Όμως γράφει ότι έχουμε κάτι ακόμη «βεβαιότερο», τον προφητικό λόγο (Β' Πέτρου 1:19). Καλά κάνουμε να προσέχουμε σε αυτόν «σαν σε λυχνάρι που φέγγει σε σκοτεινό τόπο». Δηλαδή ο γραπτός λόγος είναι πιο σταθερό θεμέλιο και από μια προσωπική εμπειρία.
Το ίδιο μήνυμα ηχεί ήδη στην Παλαιά Διαθήκη. Ο Ησαΐας στρέφει τον λαό «στον νόμο και στη μαρτυρία». Προειδοποιεί μάλιστα ότι όσοι δεν μιλούν σύμφωνα με αυτόν «δεν έχουν φως μέσα τους» (Ησαΐας 8:20). Επομένως, το μέτρο κάθε εποχής παραμένει η συμφωνία με τον γραπτό λόγο.
Πρακτικά, αυτό μας ελευθερώνει. Δεν χρειάζεται να ζούμε με άγχος μήπως χάσουμε κάποια κρυφή «προφητεία». Αντίθετα, ο Θεός μάς έχει δώσει στη Γραφή όλα όσα χρειαζόμαστε. Έτσι μπορούμε να τον γνωρίσουμε, να σωθούμε και να τον ακολουθήσουμε. Αν θέλετε να εμβαθύνετε σε υγιή ερμηνεία, μπορεί να σας βοηθήσει το Ελληνικό Βιβλικό Σχολείο Λόγος με συστηματική μελέτη της Γραφής.
Συμπερασματικά, το ερώτημα για τους προφήτες σήμερα μάς οδηγεί πίσω στην ίδια τη Γραφή. Εκεί ο Θεός έχει μιλήσει πλήρως και τελικά. Εκεί, λοιπόν, βρίσκουμε σταθερή και χαρούμενη βεβαιότητα.
Βασικά σημεία
- 01Το αξίωμα του προφήτη ήταν θεμελιωτικό. Μαζί με τους αποστόλους έθεσε μία φορά το θεμέλιο της Εκκλησίας, με ακρογωνιαίο λίθο τον Χριστό.
- 02Η ολοκλήρωση της αποκάλυψης σημαίνει ότι ο Θεός μίλησε τελικά διά του Υιού. Επομένως, δεν περιμένουμε νέα δεσμευτική αποκάλυψη πέρα από τη Γραφή.
- 03Ο βιβλικός κανόνας είναι επαρκής και θεόπνευστος. Έτσι ο πιστός είναι πλήρως εξοπλισμένος για κάθε καλό έργο, χωρίς νέους προφήτες.
- 04Η Γραφή μάς καλεί σε νηφάλια διάκριση. Δηλαδή όλα να τα δοκιμάζουμε με μέτρο τον γραπτό λόγο, με χάρη και σεβασμό.
- 05Η ασφάλειά μας βρίσκεται στον βεβαιότερο γραπτό λόγο. Αυτός φέγγει σαν λυχνάρι σε σκοτεινό τόπο, και όχι σε νέες ανθρώπινες «φωνές».