«Γίνεστε λοιπόν μιμητές του Θεού, σαν αγαπημένα παιδιά,»
Εφεσίους 5:1
Λίγες προτροπές της Καινής Διαθήκης είναι τόσο τολμηρές όσο η εντολή να γίνουμε μιμητές του Θεού. Πράγματι, ακούγεται σχεδόν παράτολμο: πώς μπορεί ένας πεπερασμένος, αδύναμος άνθρωπος να μιμηθεί τον άπειρο, άγιο Πλάστη του; Κι όμως, ο απόστολος Παύλος δεν διστάζει να το γράψει χωρίς περιστροφές. Δηλαδή, το μυστικό δεν κρύβεται στη δική μας προσπάθεια, αλλά σε τέσσερις μικρές λέξεις που ακολουθούν αμέσως μετά: «ως τέκνα αγαπητά».
Πολλοί χριστιανοί κουβαλούν την αγιότητα σαν ένα βαρύ φορτίο που τους επιβλήθηκε. Παλεύουν να είναι καλοί επειδή φοβούνται την τιμωρία ή επειδή νιώθουν ότι πρέπει να κερδίσουν την αποδοχή του Θεού. Ωστόσο, η Γραφή προτείνει ένα εντελώς διαφορετικό κίνητρο. Επομένως, δεν μας ζητά να γίνουμε δούλοι που υπακούουν τρέμοντας το μαστίγιο, αλλά αγαπημένα παιδιά που λαχταρούν να μοιάσουν στον Πατέρα τους, επειδή απλώς τον αγαπούν.
Σε αυτό το άρθρο θα δούμε γιατί το να είσαι από τους μιμητές του Θεού δεν είναι αγγαρεία αλλά η μεγαλύτερη τιμή και χαρά. Θα εξετάσουμε τι σημαίνει πρακτικά να μοιάζεις στον Πατέρα, ποια δύναμη μας δίνεται για να τα καταφέρουμε και πώς η αγάπη, όχι ο φόβος, μεταμορφώνει τον χαρακτήρα μας από μέσα προς τα έξω.
Τι σημαίνει να είσαι μιμητής του Θεού
Η διαίρεση των βιβλικών κεφαλαίων μερικές φορές είναι ατυχής, και εδώ ακριβώς χωρίζει στα δύο μια σκέψη που είναι αδιαίρετη. Ο Παύλος μόλις είχε πει: «γίνεσθε δε εις αλλήλους χρηστοί, εύσπλαγχνοι, συγχωρούντες αλλήλους, καθώς και ο Θεός συνεχώρησεν εσάς διά του Χριστού». Και αμέσως συνεχίζει: (Εφεσίους 5:1) Με άλλα λόγια, ο Θεός σε συγχώρησε πρώτος, επομένως μίμησέ τον. Η αγιότητα δεν ξεκινά από εμάς αλλά από αυτό που έλαβε καρδιά μας.
Το να είσαι μιμητής δεν σημαίνει απλώς να θαυμάζεις τον Θεό από απόσταση. Ωστόσο, μπορούμε να καθόμαστε ώρες στα πόδια του Ιησού και να μελετάμε τον χαρακτήρα του, αλλά η μελέτη χωρίς πράξη μένει στείρα. Για παράδειγμα, όπως το παιδί στο σχολείο μαθαίνει γράφοντας ξανά και ξανά κάθε γράμμα του δασκάλου του, έτσι κι εμείς καλούμαστε να αντιγράφουμε τον χαρακτήρα του Πατέρα στην καθημερινή μας ζωή. Δηλαδή, στο σπιτικό, στη δουλειά, στη συμπεριφορά μας προς τους δύσκολους ανθρώπους.
Αυτή η εντολή μας ταπεινώνει και μας ανυψώνει ταυτόχρονα. Μας ταπεινώνει, γιατί δεν μας ζητείται να εφεύρουμε κάτι δικό μας ή να γίνουμε πρωτότυποι· ο δρόμος είναι ήδη χαραγμένος. Συγχρόνως όμως μας ανυψώνει, γιατί τι πιο έξοχο από το να αντικατοπτρίζεις τον ίδιο τον Θεό; Πραγματικά, η πιο ειλικρινής μορφή θαυμασμού δεν είναι τα λόγια, αλλά η προσεκτική μίμηση εκείνου που θαυμάζουμε.
Από φόβο ή από αγάπη; Το κρυφό κίνητρο της καρδιάς
Εδώ βρίσκεται η καρδιά του ζητήματος. Πράγματι, η Γραφή δεν λέει απλώς «γίνετε μιμητές του Θεού», αλλά προσθέτει αμέσως: «ως τέκνα αγαπητά». Δηλαδή, αυτή η μικρή φράση αλλάζει τα πάντα. Δεν είμαστε δούλοι που αντιγράφουν τον κύριό τους απρόθυμα και από φόβο για το μαστίγιο, αλλά παιδιά που μοιάζουν στους γονείς τους αυθόρμητα, μέσα από αγάπη. Εξάλλου, κανείς δεν χρειάζεται να εξαναγκάσει ένα παιδί να μιμηθεί τον πατέρα του· το κάνει φυσικά, ακόμη και μέσα στα παιχνίδια του.
Πολλοί νομίζουν ότι η αγιότητα είναι κάτι που μας επιβάλλεται με τη βία, σαν το βόδι που σπρώχνεται στο αλέτρι. Ωστόσο, ο πραγματικός χριστιανός δεν οδηγείται στην αγιότητα με τον φόβο· βρίσκει χαρά στον νόμο του Θεού κατά τον εσωτερικό άνθρωπο. Επειδή είναι γεννημένος από ψηλά, ποθεί να ζει ψηλά. Η μίμηση του Θεού πηγάζει από τη συγγένεια μαζί του, όχι από την ανάγκη να ξεφύγει από μια τιμωρία.
Αυτό το κίνητρο της αγιότητας είναι απελευθερωτικό. Όταν αγαπάς πραγματικά κάποιον, αυτή η αγάπη και μόνο σε σπρώχνει να του μοιάσεις. (Εφεσίους 5:2) Γινόμαστε όμοιοι με εκείνους που αγαπάμε· είναι το φυσικό αποτέλεσμα της αγάπης. Συνεπώς, αν αγαπάμε ειλικρινά τον Κύριο, θα γινόμαστε ολοένα και περισσότερο σαν αυτόν, όχι επειδή πιεζόμαστε, αλλά επειδή το θέλουμε με όλη μας την καρδιά.
Αγαπημένα παιδιά: η ταυτότητα που αλλάζει τα πάντα
Πριν μας ζητηθεί οτιδήποτε, η Γραφή μάς θυμίζει ποιοι είμαστε ήδη. Δεν προσπαθούμε να γίνουμε παιδιά του Θεού μέσα από την αγιότητα· είμαστε ήδη παιδιά του και γι' αυτό ζούμε άγια. Η σειρά είναι ζωτικής σημασίας. Πρώτα έρχεται η ταυτότητα, και έπειτα η συμπεριφορά. (Α' Ιωάννου 3:1) Δες πόσο μεγάλη αγάπη χρειάστηκε για να ονομαστείς παιδί του Θεού, ενώ ήσουν νεκρός μέσα στις παραβάσεις σου.
Αναρωτήσου: δεν είναι θαύμα που σου επιτρέπεται να λέγεσαι παιδί του Θεού; Αυτή η αγάπη σε διάλεξε, σου χάρισε καινούργια ζωή και σου έδωσε τη θέση ενός γιου μέσα στην οικογένειά του. Όσο περισσότερο ένα παιδί αγαπά και θαυμάζει τον πατέρα του, τόσο εντονότερα ποθεί να του μοιάσει σε όλα. Έτσι, το να μοιάζεις στον Πατέρα δεν είναι υποχρέωση που σου επιβλήθηκε, αλλά η φυσική απάντηση μιας ευγνώμονης καρδιάς.
Υπάρχει όμως και μια άλλη όψη σε αυτή τη φράση «αγαπημένα παιδιά». Ένας πατέρας αγαπά όλα του τα παιδιά, παρ' όλα αυτά μερικά τον κάνουν περήφανο με τη ζωή τους περισσότερο από άλλα. Δεν επειδή τα αγαπά λιγότερο, αλλά επειδή αυτά αγωνίζονται καθημερινά να του αρέσουν. Ας προσπαθήσουμε λοιπόν να ανήκουμε σε εκείνα τα αγαπημένα παιδιά των οποίων η μοναδική έγνοια είναι να ευχαριστούν τον Πατέρα και η ομορφιά τους είναι να του μοιάζουν.
Πώς γίνεσαι μιμητής του Θεού: η δύναμη του Πνεύματος
Κάποιος ίσως πει: «Μα αυτό ξεπερνά τις δυνάμεις μου!». Πράγματι, αν στηριζόμασταν μόνο στον εαυτό μας, θα ήταν αδύνατο. Όμως ο Θεός δεν μας αφήνει μόνους. Πρώτον, μας έχει ήδη κάνει παιδιά του· δεν χρειάζεται να το κερδίσουμε. Δεύτερον, μας έχει δώσει τη δική του φύση. (Β' Πέτρου 1:4) Έχουμε γίνει κοινωνοί θείας φύσεως, και απομένει να αφήσουμε αυτή τη νέα φύση να ενεργήσει με τον δικό της τρόπο μέσα μας.
Επιπλέον, ο Κύριος μάς έδωσε το Άγιο Πνεύμα για να μας βοηθά. Αυτό που είναι αδύνατο στους ανθρώπους είναι δυνατό στο Πνεύμα του Θεού. Η ωραιότερη άρπα δεν παράγει μόνη της μουσική· χρειάζεται τα δάχτυλα ενός μουσικού. Έτσι και το Πνεύμα μάς κάνει ζωντανές άρπες που, κάτω από την καθοδήγησή του, βγάζουν μια αγιασμένη μελωδία. Με έναν τέτοιο βοηθό δεν μπορούμε να αποτύχουμε.
Υπάρχουν βέβαια ιδιότητες του Θεού που δεν μπορούμε να μιμηθούμε, όπως η παντοδυναμία ή η πανταχού παρουσία του. Ωστόσο, αυτές δεν περιλαμβάνονται στην εντολή. Εκείνο που μπορούμε και πρέπει να αντιγράψουμε είναι η δικαιοσύνη, η αγιότητα, η καθαρότητα, η αλήθεια και η πιστότητά του. Μπορούμε να γίνουμε στοργικοί, καλοσυνάτοι, υπομονετικοί και ελεήμονες. Δηλαδή, μπορούμε να περπατάμε μέσα στην αγάπη, όπως ο Χριστός μάς αγάπησε.
Όταν οι μιμητές του Θεού φωτίζουν τον κόσμο
Όταν ζούμε ως μιμητές του Θεού, γινόμαστε χρήσιμοι στους συνανθρώπους μας με έναν μοναδικό τρόπο. Επιπλέον, οι άνθρωποι γύρω μας αναγκάζονται να θυμηθούν ότι υπάρχει Θεός, γιατί βλέπουν τον χαρακτήρα του να καθρεφτίζεται μέσα μας. Ένας αληθινός, άγιος χριστιανός είναι μια αχτίδα της δόξας του Θεού και ένα φως που λάμπει μέσα σε μια σκοτεινή γενιά. Δηλαδή, σαν φώτα μέσα στον κόσμο, δείχνουμε σε όλους ότι υπάρχει Πατέρας στους ουρανούς.
Ο στόχος, βέβαια, δεν είναι μια θεαματική τελειότητα που εντυπωσιάζει. (Ματθαίος 5:48) Πράγματι, ο ίδιος ο Ιησούς μάς κάλεσε να γίνουμε τέλειοι όπως ο ουράνιος Πατέρας μας, εννοώντας μια καρδιά πλήρη αγάπης που δεν κάνει διακρίσεις. Ωστόσο, σκοπός μας δεν είναι να φανούμε ανώτεροι από τους άλλους, αλλά να αντανακλούμε με ειλικρίνεια το πρόσωπο εκείνου που μας αγάπησε πρώτος. Έτσι η αγιότητά μας γίνεται μαρτυρία, όχι επίδειξη.
Συνεπώς, μια προσεκτική μίμηση του Θεού φέρνει τιμή στην πίστη μας. Δεν θα μιλούσαν τόσο άσχημα για το όνομα του Χριστού, αν η ζωή μας δεν ήταν τόσο γεμάτη ελαττώματα. Αντίθετα, όταν ένας μη πιστός βλέπει την υπομονή, την καλοσύνη και την ακεραιότητα ενός χριστιανού, μένει χωρίς απάντηση. Όπως το θέτει και ο σπουδαίος ιεροκήρυκας Κάρολος Σπέρτζιον σε ομιλίες του για την αγιότητα, οι άγιοι άνθρωποι είναι, κατά κάποιον τρόπο, οι ζωντανές Βίβλοι του κόσμου· για να είμαστε χρήσιμοι, πρέπει πρώτα να είμαστε άγιοι.
Να μοιάζεις στον Πατέρα: το ντύσιμο του νέου χαρακτήρα
Το να μοιάζεις στον Πατέρα δεν είναι μια αφηρημένη ιδέα, αλλά κάτι που ντύνεσαι καθημερινά σαν ρούχο. (Κολοσσαείς 3:12) Επειδή είμαστε εκλεκτοί, άγιοι και αγαπημένοι, καλούμαστε να ενδυθούμε σπλάχνα οικτιρμών, καλοσύνη, ταπεινοφροσύνη, πραότητα και μακροθυμία. Πρόσεξε τη σειρά και πάλι: πρώτα έρχεται η ταυτότητα του αγαπημένου παιδιού, και μετά το πρακτικό ντύσιμο του χαρακτήρα.
Αυτές οι αρετές δεν είναι μάσκες που φοράμε για να φανούμε καλοί. Είναι το φυσικό αποτέλεσμα μιας καρδιάς που έχει αγγιχτεί από την αγάπη του Θεού. Όταν περνάμε χρόνο στην παρουσία του, αρχίζουμε να του μοιάζουμε, όπως ακριβώς η σφραγίδα αποτυπώνει το σχήμα της στο κερί. Όσο περισσότερο γνωρίζεις τον Θεό, τόσο περισσότερο το θέλημά του θα φαίνεται στη ζωή σου.
Γι' αυτό η καθημερινή κοινωνία μαζί του είναι το μυστικό. Μπορούμε να κλείσουμε την πόρτα του δωματίου μας και να μείνουμε μόνοι με τον Θεό, και αν θέλουμε, να περπατάμε μαζί του όλη την ημέρα. Σε αυτή την ήρεμη παρουσία του ο χαρακτήρας μας μεταμορφώνεται σταδιακά. Πραγματικά, η ζωή κοντά στον Θεό μάς κάνει όμοιους μαζί του, βήμα το βήμα, μέρα τη μέρα.
Η αγάπη που δεν εγκαταλείπει: παρηγοριά για κουρασμένες καρδιές
Ίσως κάποιος σκέφτεται ότι ο Θεός θα κουραστεί μαζί του και θα τον εγκαταλείψει στον δρόμο. Όμως το γεγονός ότι μας καλεί να γίνουμε μιμητές του είναι από μόνο του μια εγγύηση. Αν ο Θεός μπορούσε να φανεί άπιστος στον λόγο του, δεν θα μας προέτρεπε να τον μιμηθούμε. Επειδή λοιπόν μας ζητά να αντιγράψουμε τον χαρακτήρα του, είμαστε βέβαιοι ότι είναι πιστός και αληθινός.
Επιπλέον, αν μας ζητείται να είμαστε «αγαπημένα παιδιά», τότε μπορούμε να βασιστούμε στο ότι ο Θεός είναι ένας στοργικός Πατέρας. Ξέρω ότι ίσως αυτή τη στιγμή είσαι θλιμμένος και πιεσμένος, ωστόσο ο Πατέρας σου είναι καλός και τρυφερός. Πίστεψέ το, ακόμη κι όταν δεν το βλέπεις. (Εβραίους 12:6) Ακόμη και η παιδαγωγία του είναι σφραγίδα της αγάπης του, όχι σημάδι απόρριψης.
Τέλος, η εντολή «γίνεστε μιμητές του Θεού» σημαίνει ότι ο Θεός θα παραμείνει για πάντα αυτό που είναι. Θα συνεχίσει να μας αγαπά, γιατί κάνει αυτή την αγάπη πρότυπο της δικής μας. Δεν θα αποτραβήξει το χέρι του μέχρι να ολοκληρώσει το έργο του μέσα μας. Επομένως, στηρίξου στην αμετάβλητη καλοσύνη του Πατέρα σου και ζήτησε τη χάρη να τον μιμείσαι ολοένα και περισσότερο, ώσπου να δεις πρόσωπο με πρόσωπο το πρόσωπό του.
Βασικά σημεία
- 01Η εντολή να γίνουμε μιμητές του Θεού δεν είναι βάρος αλλά τιμή· πηγάζει από το γεγονός ότι ο Θεός μας συγχώρησε και μας έκανε παιδιά του πρώτος.
- 02Το κίνητρο της αγιότητας δεν είναι ο φόβος της τιμωρίας αλλά η αγάπη· δεν είμαστε δούλοι που υπακούουν τρέμοντας, αλλά αγαπημένα παιδιά που ποθούν να μοιάσουν στον Πατέρα.
- 03Δεν χρειάζεται να το πετύχουμε με τις δικές μας δυνάμεις· ο Θεός μας έδωσε τη θεία του φύση και το Άγιο Πνεύμα για να μας μεταμορφώνει.
- 04Όταν ζούμε άγια, γινόμαστε ζωντανή μαρτυρία· ο κόσμος που δεν διαβάζει τη Γραφή, διαβάζει τη ζωή μας.
- 05Η παρηγοριά είναι ότι ο Πατέρας δεν εγκαταλείπει· ακόμη και η παιδαγωγία του είναι σφραγίδα της αγάπης του.
